|
|
![]() |
Inleiding
Eigenaar van de Waal is het Waterschap IJsselmonde. Eigenaar van het visrecht is
de stichting Ambachtsheerlijkheid Heerjansdam. Deze heeft het schubvisrecht
verhuurd aan ERHV "de Waal". ERHV "de Waal" houdt zich niet alleen bezig met het verwerven van
viswateren en het uitgeven van vergunningen. Samen met bijvoorbeeld de
huur van het visrecht is de huurder (visrechthebbende) ondermeer ook
verantwoordelijk voor een actief en afgestemd visserij- en visstandbeheer. Het zal bij
vele hengelsporters nauwelijks bekend zijn wat de vereniging
allemaal in dit verband doet.
Het beheer van de wateren kan worden onderverdeeld in een aantal onderdelen. Daarbij gaat er ondermeer om :
Een goed beheer van de binnenwateren is niet alleen van belang voor de eigenaren en de vissers, maar ook voor water- en natuurbeheerders. Het ministerie van LNV vindt dan ook dat deze groepen moeten samenwerken. Daarom heeft het ministerie voor de binnenwateren die van de overheid zijn een "visstandbeheercommissie" (VBC) verplicht gesteld. In zo'n commissie werken de eigenaren, de beroeps- en sportvissers, de waterbeheerders en de natuurbeheerders samen, om de visstand in het gebied zo goed en verantwoord mogelijk te beheren. Aan de eigenaren van andere binnenwateren is gevraagd om ook zulke commissies in te stellen. Omdat de visrechthebbende doorgaans geen eigenaar is van het water betekent dit in de praktijk samenwerken met water- en oevereigenaren als Rijkswaterstaat, waterschap, gemeente en/of terreinbeheerder.
![]() |
U vindt hier uitgebreide informatie over VisstandBeheerCommissies (VBC's) in Nederland op de OVB-website! Een ander onderdeel van het beheer vormt het bevorderen van het na komen van de vergunningbepalingen en de controle daarop, mede door contacten met opsporingsdiensten. Voor wat betreft het visstandbeheer zelf wordt regelmatig de waterkwaliteit geanalyseerd en worden visbestandbemonsteringen uitgevoerd, waarbij 'scheefgegroeide' vispopulaties kunnen worden bijgestuurd. Ook U als lid kunt een actieve bijdrage leveren aan het visstandbeheer door mee te werken aan de Hengelvangstregistratie (HVR). |
Op ons viswater wordt gevist door beroepsvissers en door sportvissers. Om dit goed te laten verlopen is een aantal afspraken gemaakt. Het gaat er daarbij om dat er sprake is van een duurzame visserij. Dat wil zeggen dat er op zo'n manier wordt gevist dat de visstand en de natuurwaarden niet worden aangetast. Hier vindt u enkele foto´s, weergegeven in een diapresentatie, van ons viswater "de Waal". Ook zijn zgn. panorama foto´s beschikbaar op deze website.
De
visstandbeheercommissie
Visstandbeheercommissie (VBC)
De VBC IJsselmonde bestaat uit de volgende deelnemers:
Eventuele daaruit voortvloeiende werkzaamheden worden door zowel de vaste als de overige leden gedaan. Hier moet u denken aan:
Beslissingen in verband met visstandbeheer worden zoveel mogelijk gebaseerd op visserijkundig onderzoek en hengelvangstregistraties (HVR).
Donderdag 23 januari j.l werd een zgn. "Perspectievennota Sport-en Beroepsvisserij IJsselmonde" door Bram van Loenen officieel overhandigd aan de heer A.B. van der Vlies (directie Zuiveringsschap Hollandse Eilanden en Waarden), H. den Bakker (directie Federatie van hengelsportverenigingen Zuidwest Nederland en mevrouw E. Wever (Waterschap IJsselmonde). De bijeenkomst vond plaats in het clubhuis van ERHV de Waal. De nota is opgesteld door de Organisatie ter Verbetering van de Binnenvisserij (OVB) in opdracht van VBC IJsselmonde, Rotterdam.
| De VBC IJsselmonde probeert
met deze perspectievennota een bijdrage te leveren aan de ontwikkeling van
nieuwe natuur en recreatie op het eiland IJsselmonde. Deze nota is met
name bedoeld als een beleidsvoornemen vanuit de visserijsector. Het
voornaamste doel is het kenbaar maken van de belangen en wensen van de
sport- en beroepsvisserij. Deze nota verschaft kennis en informatie zodat
een bijdrage geleverd kan worden geleverd aan voor de visstand
en visserij belangrijke projecten.
De presentatie van de nota dient een aanzet te zijn voor het opstellen van een visstandbeheerplan voor een zo groot mogelijk deel van het eiland, waar naast de hengelsportverenigingen, de beroepsvisserij en het water- en zuiveringsschap, ook de gemeenten hun inbreng in kunnen en mogen leveren. Een integrale afstemming van de visie dient te gebeuren in een nog op te stellen visstandbeheerplan en een op korte termijn gewenst calamiteitenplan. |
![]() |
Twee artikels over dit onderwerp zijn ook te lezen op de website van Het Rotterdams Dagblad:
Kortom een indrukwekkend staaltje werk van de projectgroep en hopelijk kan deze nota als basis dienen voor de verdere ontwikkelingen in de toekomst op het eiland IJsselmonde.
Hier vindt u enkele foto´s, weergegeven in een diapresentatie, van ons viswater "de Waal". Ook zijn zgn. panorama foto´s beschikbaar op deze website.
In april 1995 is door de OVB een visserijkundig onderzoek uitgevoerd naar de visstand van de vijvers op het recreatieterrein Wevershoek. De draagkracht van het water bedroeg destijds ongeveer 450 tot 600 kg vis per hectare. Het visbestand van de vijvers op het recreatieterrein Wevershoek werd gedomineerd door brasem, voornamelijk kleine exemplaren. Daarnaast werd blankvoorn veel aangetroffen. Het roofvisbestand bestond voornamelijk uit kleine exemplaren snoek, snoekbaars en baars . Andere aangetroffen vissoorten waren aal of paling, alver, kolblei, kroeskarper, pos, ruisvoorn, winde en zeelt.
In het jaar 2001 is tijdens de viswedstrijden meer vis gevangen in aantallen maar minder in gewicht. Dit blijkt uit de hengelvangst registratie. Destijds waren de omstandigheden uitzonderlijk oa. veroorzaakt door de afsluiting van het water bij de spoorbrug, waardoor er niet in Heerjansdam per boot gevist kon worden en de baggerwerkzaamheden bij de Theetuin. Er zin diverse migratieproblemen voor vis geconstateerd, zo kunnen vissen via uitspoeling van water de Waal wel uit, maar kunnen ze niet terugkeren vanwege een hoog peilverschil van 1,6 meter. Daarnaast is de gewenste migratie van winde naar de Waal onmogelijk vanwege dezelfde reden.
![]() |
Uit deze gegevens blijkt dat de populatie aan snoek in zeer goede stand is en de vangst aan snoekbaars is minimaal. Er wordt wel jonge snoekbaars gevangen in fuiken maar grote exemplaren zijn zeldzaam. ondanks dat in de periode van 1995 tot 1999 snoekbaars is uitgezet. |
De uitgezette spiegelkarper groeit goed en zelfs boven het landelijk gemiddelde.

In het algemeen kan gesteld worden dat de visvangsten in de Waal terug lopen, omdat aalscholvers geduchte concurrenten zijn geworden van de sportvissers. Daarom vraagt dat om meer waterplanten en minder helder water. Dit is misschien vreemd omdat de waterkwaliteit van de Waal zeer goed te nomen is. Het doorzicht is in de winter 3 tot 4 meter en in de zomer veelal meer dan 2 meter. Dat is prachtig voor de zwemmers, maar iets minder voor de vissers. Het ideaalplaatje van de vissers is een doorzicht van 0,4 tot 0,6 meter. Het heldere water blijkt nu een el dorado te zijn voor aalscholvers. Tussen de 40 en 60 van deze vogels doen zich jaarlijks te goed aan de vissen. Mogelijkheden om ze te verjagen zijn er niet. Alle vormen van bestrijding woorden "maatschappelijk onaanvaardbaar" geacht.
Van de in 2001 uitgezette waterlelies, deze plantensoort gedijt in helder water, is het resultaat bekend dat de proef grotendeels is mislukt. Deze waterplanten waren bedoeld om de diverse vissoorten een schuilplaats te beiden tegen de aalscholvers. In een rapport van de NVVS over de overlast van aalscholvers staat vermeld dat waterlelies maar een beperkte beschutting bieden. Fijndradige waterplanten zouden beter geschikt zijn voor dit doel. Het doorzicht in het water moet wel voldoende blijven om de waterplanten goed te laten gedijen.
Hier vindt u enkele foto´s, weergegeven in een diapresentatie, van ons viswater "de Waal". Ook zijn zgn. panorama foto´s beschikbaar op deze website.
Alleen is door diverse veranderingen in het milieu van de laatste jaren de visstand achteruit gelopen. Door de veranderde regel- en wetgeving is het niet meer door een visvereniging te bepalen of er al dan niet vis kan worden uitgezet. Vooral zuiveringsschappen hebben een grote invloed. Zij controleren continue de waterkwaliteit en bepalen hoe een visvereniging met een viswater moet omspringen. Wanneer ERHV de Waal zelfstandig een grote uitzetting zouden doen en daarna zou de waterkwaliteit teruglopen, dan kan het waterschap dwingen om weer te gaan "afvissen" zodat de waterkwaliteit weer acceptabel wordt.
In de jaren ´97 tot en met 2000 zijn ca. 205 spiegelkarpers uitgezet in de Waal als onderdeel van het spiegelproject van ERHV de Waal. Tijdens een massale karpersterfte in mei en juni 2002 is ca. de helft van de uitgezette spiegelkarpers en een aanzienlijk deel van het oorspronkelijke bestand karpers dood aangetroffen.
| Het plan was om meer brasem uit te zetten, maar deze vissoort doet het niet goed in de Waal. De reden is dat er niet genoeg voedsel is en daarom komen ze niet tot forse gewichten. In voorgaande jaren is er een aantal keren grote brasem uitgezet, maar deze zijn in de loop van de tijd weer verdwenen. Het vermoeden is dat ze wegtrekken uit de Waal en soms worden ze nog wel eens gevangen. Van deze eerdere uitzetting zijn vissen met merktekens in hun staart terug gevangen in de watergang bij het Oosterpark. Wel wordt er grote brasem gevangen in het donker, dus de helderheid van het water en de "aalscholvervraat" kan van invloed zijn op het aasgedrag van deze vissoort. | ![]() |
Op de laatste algemene ledenvergadering d.d. 10 april 2002 is na beraad door het bestuur toch besloten om 1000 kg grote brasem uit te zetten. De voorwaarde is dat deze uit stilstaand water afkomstig moet zijn en volgend jaar wordt dit dan geëvalueerd.
Zonder problemen kan wel voorn en ruisvoorn worden uitgezet en daarbij blijft ook het water helder.
| Snoekbaars kan niet worden uitgezet omdat ons viswater veel te helder is voor snoekbaars. Bij de OVB zijn er proeven gedaan met snoekbaars in helder en troebel water. Na deze proeven is gebleken dat snoekbaars niet kan leven in helder water omdat zij dan blind worden van het felle licht. |
Winde komt wel in aanmerking voor uitzetting. Jaren geleden is deze vissoort uitgezet in de Waal en nu worden er met grote regelmaat grote exemplaren gevangen door onze leden.
Roofblei kan niet actief worden uitgezet omdat deze vissoort niet van nature voorkomt in ons viswater. Dat is jammer, want het is een mooie sportvis !
In het voorjaar van 2003 heeft de ERHV de Waal weggetrokken vis terug gevangen in de wetering rond het Oosterpark. Daar is op grote brasem gevist, deze trekken in het najaar weg uit de Waal naar wateren waar ze meer voedsel vinden en overwinteren. Door het peilverschil tussen de Waal en de omliggende polders kunnen de vissen niet meer terug. Bij een visserijkundig onderzoek 3 jaar geleden zijn gemerkte vissen die het jaar daarvoor in de Waal uitgezet waren terug gevangen.
De visstand heeft verder te lijden onder de druk van aalscholvers die komen uit de buurt van het Haringvliet. Dagelijks komen zij met 40 tot 60 stuks hier vissen, met name voorn in de lengtes tot 20 cm zijn hun prooi. De aalscholvers behoren tot de beschermde vogelsoorten en dus is er niets aan te doen. Daarom is er 1500 kg Voorn en Winde bij gekocht, deze zijn op verschillende plaatsen uitgezet om het verlies aan te vullen. Hiermee hoopt de vereniging dat haar leden toch hun visje kunnen blijven vangen.